Drugi co do ważności sąd UE stwierdził, że wiadomości zawierają istotne informacje dotyczące negocjacji z 2021 roku na temat zakupu szczepionek przeciwko Covid-19. Sąd podkreślił, że takie komunikaty podlegają przepisom o przejrzystości.
Wyrok zapadł po skardze złożonej przez The New York Times, który wniósł o ujawnienie wiadomości. Według sądu Komisja błędnie odrzuciła wniosek gazety, co było sprzeczne z unijnym prawem dotyczącym jawności.
Komisja Europejska utrzymywała, że wiadomości sms nie mogą być automatycznie uznawane za dokumenty. Sąd orzekł, że to nieprawda. Forma przekazu informacji nie decyduje o jej statusie jako oficjalnego dokumentu.
Orzeczenie jest poważnym ciosem dla przewodniczącej Komisji Von der Leyen, która od dłuższego czasu jest krytykowana za swoją rolę w negocjacjach dotyczących szczepionek. Różne źródła określają tę sprawę jako test dla jej przywództwa i otwartości.
Pomimo wyroku Komisja pozostaje przy swoim stanowisku, że działała poprawnie, jak wynika z pierwszego oficjalnego oświadczenia. W nim Komisja wskazuje, że sprawa była rozpatrywana starannie i rozważa dalsze kroki.
Sprawa może mieć konsekwencje dla podejścia instytucji UE do nowoczesnych form komunikacji, takich jak sms-y i aplikacje. Wyrok jasno pokazuje, że także one mogą podlegać jawności, jeśli zawierają istotne informacje.
Nie jest jeszcze jasne, czy Bruksela odwoła się od wyroku. W każdym razie orzeczenie zmusza instytucje do przeglądu procedur dotyczących dostępu do dokumentów. Obserwatorzy uważają wyrok za zwycięstwo na rzecz większej przejrzystości w procesie „europejskiego podejmowania decyzji”.
Holenderska eurodeputowana Raquel García Hermida-van der Walle (Renew/D66) uważa wyrok Trybunału UE za „całkowicie zrozumiały”. Będzie współnegocjować w imieniu europejskich liberałów nad planowaną zmianą Eurowob – unijnej ustawy regulującej dostęp do dokumentów. Jej partia od lat w Brukseli działa na rzecz większej otwartości i lepszej kontroli pracy Komisji Europejskiej.