Raport Europe’s Environment 2025 przedstawia ponury obraz. Choć emisje gazów cieplarnianych spadły od 1990 roku o 37 procent, a udział energii odnawialnej od 2005 roku się podwoił, ogólny stan środowiska „nie jest dobry”. Bioróżnorodność nadal maleje, a ponad osiemdziesiąt procent chronionych siedlisk znajduje się w złym stanie. Ponadto od 60 do 70 procent gleb w Europie jest zdegradowanych.
Według EEA presja wynika głównie z niedostosowanych do zrównoważonego rozwoju wzorców produkcji i konsumpcji, zwłaszcza w rolnictwie i systemie żywnościowym. Tylko 37 procent europejskich wód powierzchniowych jest w dobrym stanie ekologicznym. Brak czystej wody dotyka obecnie jedną trzecią populacji i terytorium Europy.
Europa nagrzewa się dwukrotnie szybciej niż średnia światowa. Skutki te stają się coraz bardziej widoczne w postaci ekstremalnych zjawisk pogodowych, powodzi, susz i pożarów lasów.
Promotion
W okresie od 1980 do 2023 r. straty gospodarcze w UE przekroczyły 700 miliardów euro, podczas gdy sam okres 2021–2023 przyniósł ponad 160 miliardów euro szkód. W 2022 r. szacuje się, że 70 000 osób zmarło z powodu fal upałów.
Agencja ostrzega, że zmiana klimatu i degradacja środowiska stanowią bezpośrednie zagrożenie dla konkurencyjności Europy. Gospodarka jest silnie uzależniona od zasobów naturalnych, których jakość się pogarsza. Aby utrzymać odporność kluczowych sektorów, takich jak zaopatrzenie w żywność i wodę pitną, konieczne jest lepsze zarządzanie gruntami i wodami.
Raport podkreśla, że działania Zielonego Ładu (poprzedniej Komisji UE) są kluczowe dla zapobiegania dalszemu degradacji. Jednak w Parlamencie Europejskim kilka frakcji konserwatywnych i prawicowych ostatnio opowiada się za wycofaniem tych regulacji, szczególnie w sektorze rolniczym i energetycznym. Według Agencji Środowiska osłabienie przepisów środowiskowych zwiększyłoby ryzyko gospodarcze i społeczne.
Pomimo negatywnych tendencji, EEA dostrzega również pozytywy. Poprawiła się jakość powietrza, wzrosła efektywność energetyczna, a gospodarka cyrkularna się rozwija. W 2023 roku odnawialne źródła energii stanowiły ponad jedną czwartą całkowitego zużycia energii w Unii Europejskiej. Wzrasta więc szansa, że UE osiągnie neutralność klimatyczną do 2050 roku, pod warunkiem kontynuowania obecnej polityki.
Zdaniem agencji UE powinna trzymać się swoich celów zrównoważonego rozwoju i unikać cięć w polityce środowiskowej. W przeciwnym razie kontynent grozi nieodwracalny regres ekologiczny i gospodarczy. „To, co robimy dziś, ukształtuje naszą przyszłość,” powiedziała dyrektor EEA Leena Ylä-Mononen podczas prezentacji raportu.