Komisja śledcza Parlamentu Europejskiego krytykuje sposób, w jaki Malta przyznaje obywatelstwo osobom spoza UE, jeśli zainwestują one około miliona euro w gospodarkę maltańską i będą posiadać tam własne miejsce zamieszkania. Dzięki takiemu maltańskiemu paszportowi od 2013 roku także rosyjscy oligarchowie mogą podróżować po pozostałych krajach UE.
Rząd Malty w obronie maltańskiego obywatelstwa argumentował, że obywatelstwo jest kompetencją narodową poszczególnych państw członkowskich, a nie kompetencją UE. Lenaers w wywiadzie dla maltańskiej gazety stwierdził, że nie zgadza się z tą retoryką. „Otrzymujesz europejski paszport, europejskie obywatelstwo przez obywatelstwo maltańskie. To czyni to problemem dla UE.”
„Jeśli chce się przyjąć niebezpiecznych ludzi, osoby, które popełniły złe czyny, lub rosyjskich oligarchów… dobrze, jeśli to jest wola narodu maltańskiego… Problem w tym, że gdy tylko zdobędą obywatelstwo maltańskie, otrzymują także obywatelstwo UE i mogą wtedy podróżować po całej UE.”
Komisja Europejska skierowała Maltę do Trybunału Sprawiedliwości UE z powodu sprzedaży obywatelstwa. Malta od początku rosyjskiej agresji przeciwko Ukrainie wstrzymała przyjmowanie nowych wniosków od obywateli Rosji i Białorusi, ale nie dotyczy to innych bogatych osób z innych krajów.
Zapytany o sprawę przeciwko Malcie dotyczącą sprzedaży obywatelstwa przed Trybunałem Sprawiedliwości UE, eurodeputowany Lenaers ma nadzieję, że zostanie ona szybko załatwiona. „Im dłużej ta sytuacja trwa, tym problem jest poważniejszy.”
Przypomina, że Parlament Europejski już w 2014 lub 2015 roku wyrażał na ten temat niezadowolenie (…) a niewiele się zmieniło. To właściwie także zadanie Komisji Europejskiej, by położyć kres takim rozwiązaniom, które zagrażają obywatelstwu europejskiemu.”
Kilka lat temu ujawniono tak bliskie powiązania podejrzanych biznesmenów z władzami Malty, że według krytyków mieliśmy do czynienia ze państwem mafijnym. Maltańska dziennikarka Daphne Caruana Galizia w latach 2016-2017 ujawniła, że maltańscy politycy byli przekupywani i szantażowani przez biznesmenów z przestępczej sieci. W 2017 roku zginęła w zamachu bombowym na samochód.