Sąd odrzucił w zeszłym tygodniu pozew organizacji ekologicznej Antidote Europe przeciwko Komisji Europejskiej. Organizacja chciała unieważnić dziesięcioletnie przedłużenie zezwolenia z 2023 roku. Sędziowie uznali, że Komisja wystarczająco zbadała potencjalne ryzyko raka.
Orzekli, że europejskie organy nadzorcze nie muszą bezspornie udowadniać, że substancja jest bezpieczna, zanim zostanie dopuszczona do użytku. Komisja Europejska mogła polegać na wcześniejszej ocenie naukowej. Dwa dodatkowe badania zostały z powodów proceduralnych pominięte.
Bayer
Koncentrat chemiczny Bayer, producent Roundupu na bazie glifosatu, poparł Komisję w procesie. Antidote Europe musi pokryć koszty postępowania Komisji. Organizacja nadal może się odwołać. Państwa UE mogą w międzyczasie nadal nakładać krajowe ograniczenia na stosowanie glifosatu, tak jak dotychczas czyni to Francja.
Wyrok zapadł w czasie, gdy Bruksela chce znacząco uprościć zatwierdzanie pestycydów. Komisja proponuje, by większość substancji czynnych po pierwszym zatwierdzeniu nie była automatycznie ponownie badana. Nowe odkrycia naukowe mogą jednak być powodem do ponownej oceny.
Naukowcy
Obecnie po pierwszym zatwierdzeniu, które obowiązuje maksymalnie przez dziesięć lat, następuje ponowna ocena, a następnie badania co piętnaście lat. Ponad pięciuset naukowców ostrzega, że wykreślenie tych kontroli niesie ryzyko dla zdrowia i środowiska. Żądają najpierw niezależnych badań skutków.
Państwa UE chcą iść mniej radykalnie niż Komisja i utrzymać ograniczone okresy zatwierdzenia dla większości substancji. Parlament Europejski jeszcze musi się wypowiedzieć. Na początku grudnia oczekiwane są głosowania komisji, a w połowie grudnia głosowanie całego Parlamentu.
Brak alternatywy
Zwolennicy złagodzenia wskazują na wieloletnie opóźnienia przy zatwierdzaniu nowych środków. Wolniej pojawiają się również alternatywy biologiczne. Organizacje rolnicze obawiają się wyższych kosztów i problemów produkcyjnych, gdy obecne pestycydy znikną przed udostępnieniem zamienników.
Przeciwnicy wskazują na ryzyko zdrowotne dla pracowników rolnych. Badania wiążą ekspozycję na niektóre pestycydy z chorobą Parkinsona. Tylko Francja, Niemcy i Włochy uznają tę chorobę za zawodową. Związki zawodowe domagają się lepszej ochrony, rejestracji narażenia i możliwości odszkodowań.
Mniejszy efekt
Tymczasem Komisja tymczasowo przedłużyła zatwierdzenie 26 substancji czynnych, ponieważ trwa ich ponowna ocena. Inne działania rolnicze również pokazują trudności w ochronie środowiska: europejskie dotacje na redukcję emisji azotu przyniosły w 2023 roku w kilku krajach mniejsze efekty niż planowano.
