Avrupa tereyağı endeksi, 18 Eylül’de 8.000 euro/ton sınırını aşarak tarihi bir gün yaşadı. Böylece Avrupa peynir ve tereyağı fiyatları dünya genelindeki diğer fiyatları geride bırakmaya devam ediyor. AB peynir fiyatları geçen hafta ortalama pound başına 2,63 dolar olurken, Yeni Zelanda fiyatı 2,09 dolar, ABD fiyatı ise 2,13 dolar olarak gerçekleşti.
Tereyağı fiyatlarındaki artış ile düşen süt üretimi arasındaki bağlantı açıkça görülüyor. Avrupa’da hızla yayılan mavi dil virüsü, süt miktarındaki düşüşün önemli bir sebebi. Etkilenen ülkelerdeki süt üreticileri süt talebini karşılamakta zorlanıyor, bu da tereyağı dahil süt ürünleri fiyatlarının yükselmesine yol açıyor. Ayrıca, yem, enerji ve nakliye maliyetlerindeki artışlar da süt sektörüne ek baskı yaparak fiyatları daha da yukarı çekiyor.
Almanya’da temmuz ayında süt arzının %1,5 azaldığı gözlemlendi. Ayrıca, artan yem, enerji ve nakliye maliyetleri süt fiyatlarının yükselmesine katkıda bulunan diğer faktörler. Avusturya’da da tereyağı fiyatları rekor seviyelere ulaştı. Burada bir paket tereyağı fiyatı Almanya’dan bile daha yüksek.
Fransa’da da tereyağı fiyatlarında belirgin bir artış yaşandı. Eylül 2024’te tereyağı toptan satış fiyatı ton başına 8.180 euroya çıkarak rekor kırdı; bu, bir yıl önceki 4.260 euro fiyatının neredeyse iki katı.
Hollanda ve Belçika’da durum benzer. Hollanda’da süt üretimi Ağustos 2024’te son on yılın en düşük seviyesine geriledi ve temmuzda üretim bir önceki yıla kıyasla %3,2 azalmıştı. Belçika’da da süt üretiminde düşüş rapor edildi.
Tereyağı fiyatlarının, arzın kısıtlı kalmaya devam etmesi ve süt ürünlerine olan talebin hâlâ yüksek olması nedeniyle şimdilik yüksek seviyelerde seyretmesi bekleniyor. Avrupa genelinde mavi dil virüsünün gelişimi ve bunun süt üretimi ile süt ürünleri fiyatları üzerindeki etkisi titizlikle izleniyor.