Savaşın başından beri Ukraynalı tarım arazileri bombalar, mayınlar ve kimyasal kirlilik nedeniyle ağır hasar gördü. Wageningen Üniversitesi ve Araştırma Merkezi'ne (WUR) göre, toprakların büyük bir kısmı tarımsal üretim için kullanılamaz hale geldi. Hasar öylesine büyük ki, savaş bittikten sonra geniş çaplı iyileştirme projeleri gerekecek.
Wageningenli araştırmacıların sunduğu tahminlere göre, kirlenmiş tarım alanlarının temizlenme maliyeti onlarca milyar euroyu bulacak. Bu sadece mayın ve patlayıcıların fiziksel olarak uzaklaştırılması anlamına gelmiyor; aynı zamanda gıda güvenliğinin sağlanması için kimyasal temizlik de gerekecektir.
Bir yıldan fazla bir süre önce Ukrayna, daha önce devlet ve büyük kooperatiflerin elinde olan tarım arazisi pazarını açtı. Son Ukrayna verilerine göre, mevcut tarım arazilerinin sadece yüzde üçü gerçekten satıldı. Çoğu Ukraynalı çiftçi, ülkedeki belirsiz durum nedeniyle temkinli kalmaya devam ediyor.
Ukrayna hükümeti, tarım arazilerinin satış ve dağıtımı ile ilgili kuralları basitleştirerek satış sürecini hızlandırmaya çalışıyor. Parseller bölünüyor ve devlet arazileri uzun süreli kiralama için sunuluyor. Yine de işlem sayısı sınırlı kalıyor; muhtemelen birçok çiftçi, finansal rezervlerini (varsa) diğer zorunlu ihtiyaçlara harcadı.
Aynı zamanda Ukrayna, kısa veya uzun vadeli bir Avrupa Birliği üyeliği için yoğun müzakereler yürütüyor. Bu durum gerçekleşirse, tarım sektörü sürdürülebilirlik, hayvan refahı ve gıda güvenliği alanlarında kapsamlı AB kriterlerine uymak zorunda kalacak. Avrupa Komisyonu, Ukrayna'nın üyelik sürecindeki çeşitli alanlarda şaşırtıcı şekilde hızlı ilerleme kaydettiğini geçtiğimiz günlerde açıkladı.
Ayrıca Ukrayna ve AB arasındaki ticari ilişkilerle ilgili acil görüşmeler sürüyor. Haziran ayında mevcut geçici ticaret kolaylıkları sona erecek. Yeni anlaşmalar yapılmazsa, Ukrayna için daha az avantajlı olan 2022 öncesi eski ticaret kota ve tarifeleri tekrar geçerli olacak.
Avrupa Komisyonu, savaş öncesine kıyasla daha iyi ticaret koşulları sunmayı taahhüt etti. Yeni bir anlaşma, Ukraynalı tarım ürünlerinin AB pazarına daha fazla erişimini sağlayacak; tabii ki bu ürünler AB'nin ithal ürün standartlarına uygun olduğu sürece. Bu konudaki görüşmeler hâlen devam ediyor.