Rusya'nın Karadeniz üzerinden Ukrayna'nın tahıl ihracatını yeniden engellemesi dünya çapında gıda güvenliği konusunda endişeleri artırıyor. Birleşmiş Milletler, Afrika ve Asya'daki gelişmekte olan ülkelerin ciddi gıda kıtlıkları ile karşılaşabileceğinden korkuyor.
Son günlerde Rusya, Ukrayna'nın Odessa liman kentindeki tahıl ve gıda depolarına roket saldırıları düzenleyerek büyük miktarda gıda stokunun yok olmasına neden oldu.
Ukrayna Tarım Bakanı, ihracatı Avrupa Birliği ülkelerindeki limanlara yönlendirmek için Avrupa'nın “dayanışma koridorları” vasıtasıyla ihracatı artırmak adına AB'den ek mali destek talebinde bulundu. Bu ek destek, alternatif yollar geliştirilmesine ve Karadeniz üzerinden yapılan taşımaların bağımlılığının azaltılmasına yardımcı olabilir.
İhracatın Almanya (Kuzey Denizi yolu ile) ve Hırvatistan (Adriyatik Denizi) limanları üzerinden de yapılabilir olup olmadığı araştırılıyor. Bu durumda tahılın önce konteyner içinde demiryoluyla taşınması gerekir ki bu hem çok daha yavaş hem de çok daha maliyetlidir.
Ayrıca Tuna Nehri'nin genişletilip derinleştirilerek daha büyük içsu gemilerinin Romanya‘daki Karadeniz limanlarına yönlendirilmesi üzerinde çalışmalar sürüyor. Bu seçeneklerin değerlendirilmesi Rus blokajını aşmaya katkı sağlayabilir.
Ukrayna'nın tahıl ihracat rotalarının olası değişikliklerine karşılık olarak, Ukrayna'ya komşu beş AB ülkesi Avrupa Komisyonu'ndan Ukrayna ürünlerine yönelik ‘ihracat yasağının’ 15 Eylül’den sonra da uzatılmasını talep etti. Bu talep, AB ile Rusya arasındaki jeopolitik gerilimleri daha da artırabilir ve uluslararası ticari ilişkiler üzerinde önemli sonuçlara yol açabilir.
Şimdi bu konuda karar verme yetkisi Avrupa Komisyonu’ndadır. Bu karar muhtemelen önümüzdeki hafta 27 Tarım ve Gıda Bakanı’nın olağan toplantısında alınacak. Daha önce bazı AB ülkeleri, Ukrayna'nın uluslararası ticaretinin engellenmesini Moskova yanlısı ve Kiev karşıtı olarak değerlendirmişti.