İrlanda AB Dönem Başkanlığı, 2028–2034 dönemi için 1,83 trilyon euroluk revize edilmiş bir bütçe önerdi. Bu, Avrupa Komisyonu'nun başlangıçta istediği neredeyse 2 trilyon avronun yüzde 8 daha azı. İrlanda, büyük kesintiler yapmak isteyen ülkeler ile mevcut sübvansiyonları korumak isteyen hükümetler arasında bir uzlaşma sağlamaya çalışıyor.
Daha Az mı Daha Fazla mı
Altı 'tutumlu' ülke bu indirimleri yetersiz buluyor. Almanya Şansölyesi Friedrich Merz, öneriyi bir anlaşma zemini olarak görmediğini söylüyor. Hollanda Maliye Bakanı Eelco Heinen de bu yıl içinde bir anlaşmanın mümkün olup olmadığını sorguluyor. Bu altı ülke yüzlerce milyar euro daha fazla tasarruf etmek istiyor.
Buna karşılık İtalya, İspanya ve Polonya'nın öncülük ettiği on yedi ülke, tarım sübvansiyonları ve bölgesel desteklerde köklü kesintilere karşı çıkıyor. İrlanda bu gruba, sübvansiyonları sadece yüzde 3 oranında azaltarak, diğer bütçe kalemlerine kıyasla önemli ölçüde daha az kesinti öneriyor. Ancak tarım kuruluşları bu sınırlı kesinti önerisini de kesin bir şekilde reddetti.
Promotion
Ekonomi
En ağır kısıntılar, AB’nin ekonomisini güçlendirmeyi amaçlayan programları etkiliyor. Henüz iki yıl önce AB çevrelerinde eski AB Başkanı Draghi’nin önerileri, 'nihayet güçlendirilmiş modern bir Avrupa ekonomisine yatırım yapmaya başlanması' olarak övülüyordu.
Rekabetçilik için Avrupa Fonu, araştırma da dahil olmak üzere yaklaşık 362 milyar euro alacak, başlangıçtaki 409 milyar euronun altında. Uluslararası işbirliği de önemli ölçüde azaltıldı. Avrupa yönetimi harcamaları ise yaklaşık yüzde 9 oranında düşüyor.
Öncelikler
Yeni tasarruf önerileri yeni karşıtlıklar yaratıyor. Tutumlu ülkeler, Askeri savunma, güvenlik, araştırma ve daha güçlü bir Avrupa sanayisi için daha fazla kaynak ayrılmasını istiyor. İrlanda bu yeni öncelikleri, çiftçilere ve bölgelere mevcut desteği korumakla birleştirmeye çalışıyor ancak bu yüzden çeşitli kesimlerden eleştiri alıyor.
Avrupa Parlamentosu da tasarruflara karşı çıkıyor. Parlamento üyeleri, Avrupa Komisyonu’nun önerdiğinden yaklaşık yüzde 10 daha fazla harcama yapılmasını talep ediyor. Daha fazla kısıntıların güvenlik, ekonomik kalkınma ve diğer Avrupa önceliklerine yatırım yapma olanaklarını kısıtlayacağı konusunda uyarıyorlar.
Vergiler
Finansman konusunda da anlaşmazlık var. İrlanda, yıllık yaklaşık 55 milyar euro getirmesi beklenen yeni Avrupa vergileri öneriyor. Bunlar arasında şirketler, tütün, elektronik atık ve CO₂ emisyonu bulunuyor. Avrupa Parlamentosu ayrıca dijital hizmetler, çevrimiçi bahis ve internet üzerinden kripto kazançlarına yönelik Avrupa vergisi talep ediyor.
Hükümet liderleri İrlanda önerisini 15-16 Ekim'de görüşecek, ardından Kasımda AB Bakanlar Kurulu konuyu ele alacak. İrlanda, İspanya, Fransa, İtalya ve Polonya’daki seçim sonuçlarının müzakereleri zorlaştırmadan önce Aralık sonuna kadar anlaşmaya varmak istiyor. Tüm 27 AB ülkesinin onayı gerekiyor ve Avrupa Parlamentosu da onay vermeli.