Trong ba năm qua, các sản phẩm nông nghiệp của Ukraine gần như không bị hạn chế khi nhập vào EU. Quy định này nhằm hỗ trợ kinh tế cho Ukraine trong cuộc chiến chống lại cuộc xâm lược của Nga. Từ ngày 6 tháng 6, các hạn chế được áp dụng trở lại: 40 nhóm sản phẩm lần nữa bị giới hạn bởi hạn ngạch nhập khẩu hoặc thuế quan (UNN, Reuters). Theo các nguồn tin từ Ukraine, những sản phẩm này chủ yếu là đường, ngũ cốc, gia cầm và trứng.
Ủy ban châu Âu và Ukraine đã đồng ý sẽ xác định mô hình thương mại mới chậm nhất vào cuối tháng tới. Kyiv thúc đẩy một cơ chế ổn định cho các nhà xuất khẩu Ukraine. Tuy nhiên, cả hai bên vẫn chưa thống nhất được về chi tiết, đặc biệt do các quốc gia thành viên EU còn lo ngại về sự ảnh hưởng đến thị trường.
Theo Bộ Kinh tế Ukraine, chế độ thương mại với EU vẫn phần lớn là tự do, ngoại trừ 40 nhóm sản phẩm đã nêu. Các doanh nghiệp nông nghiệp Ukraine trên thực tế vẫn còn vài tháng tiếp tục được tiếp cận thị trường châu Âu, vì các hạn ngạch dự kiến sẽ đạt giới hạn trung bình sau 2 đến 3 tháng, theo các chuyên gia thị trường.
Hậu quả dự kiến sẽ rất đáng kể. Các nhà xuất khẩu nông sản Ukraine trong ngắn hạn sẽ phải đối mặt với nhiều rào cản hành chính và hạn chế thị trường hơn. Trong khi đó, nông dân châu Âu hy vọng sẽ có thêm không gian hoạt động. Tuy nhiên, vẫn chưa rõ diễn biến trong dài hạn sẽ như thế nào khi các cuộc đàm phán về hiệp định mới vẫn còn tiếp tục.
Tại các nước láng giềng như Ba Lan và Romania, trong những năm qua đã nhiều lần xảy ra các cuộc biểu tình của nông dân phản đối việc nhập khẩu nông sản giá rẻ từ Ukraine. Họ cho rằng đó là sự cạnh tranh không lành mạnh. Tuy nhiên, theo Ủy ban châu Âu, nhiều trong số các sản phẩm này không được đưa vào thị trường EU mà được xuất khẩu tiếp sang các nước ngoài EU.
Ủy ban châu Âu nhấn mạnh việc tái áp dụng hạn ngạch nhằm tìm sự cân bằng giữa việc hỗ trợ Ukraine và bảo vệ thị trường nội bộ. Với Kyiv, điều quan trọng là không để xảy ra các rào cản kéo dài có thể làm tổn hại lâu dài vị thế xuất khẩu của họ.
Các cuộc đàm phán chính trị về một hiệp ước thương mại toàn diện và cuối cùng giữa Ukraine và EU diễn ra khá khó khăn. Kyiv muốn có cơ chế áp dụng trước khi Ukraine gia nhập EU, trong khi một số nước EU do chịu áp lực từ ngành nông nghiệp trong nước nên còn do dự.