Việc phê duyệt ngân sách năm 2026 trở nên khả thi sau khi các nhà đàm phán của 27 quốc gia EU và bốn nhóm trung dung trong Nghị viện châu Âu đạt được đồng thuận về những điều chỉnh lớn trong ngân sách đa niên 2028-2034. Nhờ thỏa thuận về MFK này mà các cuộc đàm phán về ngân sách thường niên năm 2026 cũng có thể hoàn tất.
Bốn nhóm này – đảng xã hội dân chủ, đảng dân chủ nhân dân, đảng tự do và đảng Xanh – trước đó đã đe dọa không ủng hộ ngân sách. Theo những người có liên quan, điều này có thể dẫn đến bế tắc hành chính trong vài tuần, vì nhiều khoản chi và chương trình sẽ không thể thực hiện nếu không có ngân sách.
Trong thỏa thuận cuối cùng giữa Hội đồng và Nghị viện, tổng ngân sách cho năm 2026 là gần 193 tỷ euro về các cam kết mới và hơn 190 tỷ euro cho các khoản thanh toán. Những con số này cao hơn so với mức nhiều chính phủ quốc gia ban đầu dự kiến cho phép.
Bên cạnh đó, Nghị viện đã khôi phục nhiều khoản cắt giảm được đề xuất. Trong các tài liệu đàm phán ghi rõ chủ yếu những khoản cắt giảm trong ngân sách dành cho nghiên cứu, viện trợ và các chương trình phát triển kinh tế đã bị loại bỏ. Qua đó, một phần đề xuất ban đầu của Ủy ban được phục hồi.
Một chuyển dịch quan trọng trong ngân sách là việc tăng chi tiêu cho an ninh và quốc phòng. Số tiền này nhằm mục đích tăng cường hợp tác châu Âu, tạo điều kiện cho các mua sắm chung và có thể phản ứng nhanh hơn với các tình huống khủng hoảng ở biên giới bên ngoài.
Ngân sách cho lĩnh vực di cư và quản lý biên giới cũng tăng. Nhờ đó, các quốc gia có thể tăng cường năng lực trong kiểm soát biên giới, các điểm tiếp nhận và quản lý dòng người di cư.
Bên cạnh quốc phòng và kiểm soát biên giới, ngân sách 2026 còn dành thêm nguồn lực cho viện trợ nhân đạo. Số tiền này dùng cho các tình huống khẩn cấp trong và ngoài châu Âu, từ việc tiếp nhận người tị nạn đến hỗ trợ lương thực tại các khu vực chịu ảnh hưởng của xung đột hoặc thiên tai. Một phần quỹ vẫn được giữ lại làm dự phòng cho khủng hoảng.
Mặc dù thỏa thuận hiện đã có, 27 quốc gia EU vẫn cần phê chuẩn chính thức. Sau đó sẽ diễn ra cuộc bỏ phiếu toàn thể tại Nghị viện châu Âu. Dự kiến thỏa thuận chính trị rộng rãi này sẽ mở đường cho đa số lớn ủng hộ, nhờ đó nguy cơ bế tắc sẽ được loại bỏ.